İnsan bazen konuşarak değil, eğilerek öğrenir.
İşte Bişr-i Hâfî’nin hikâyesi tam da buradan başlar.
Rivayet edilir ki;
Bişr-i Bağdat sokaklarında yaşayan, hayatı hoyratça tüketen bir adamdır. Günlerden bir gün yerde, üzerinde “Bismillah” yazılı bir kâğıt parçası görür. Kimsenin dönüp bakmadığı, üzerinden basılıp geçilen o kâğıdı yerden alır; temizler ve yüksekçe bir yere koyar.
O gece rüyasında kendisine şöyle seslenilir:
“Adımı yücelttin, biz de seni yücelteceğiz.”

–♦—♦—♦–

İşte o andan sonra Bişr-i için dünya başka bir yer olur.
Ayakkabılarını çıkarır,
Çünkü artık yürüdüğü her yerin, bastığı her toprağın emanet olduğunu idrak etmiştir.

–♦—♦—♦–

O günden sonra “Hâfî” diye anılır; yani yalınayak.
Bugün bu hikâyeyi sadece bir menkıbe olarak okumak yetmez.
Asıl mesele, bu hikâyenin bize neyi hatırlattığıdır.
Her şeyin ayaklar altına alındığı bir çağdayız.
İnsan onuru ayaklar altında,
vicdan ayaklar altında,
adalet ayaklar altında,
Ama biz hâlâ ayakkabılarımızı çıkarmadan yürüyoruz.
Kibirimizi yük edinip konuşuyor,
gücümüzü hakikatin önüne koyuyor,
sonra da “neden bu kadar kirlendik?” diye soruyoruz.

–♦—♦—♦–

Bişr-i Hâfî bize şunu öğretir.

Asıl dönüşüm, makamdan değil mahcubiyetten doğar.
Asıl arınma, kalabalıkta değil iç muhasebede olur.
Ve asıl büyüklük, yukarıdan bakmakta değil;
eğilip yerden bir hakikati kaldırabilmekte saklıdır.

Belki de bu yüzden bu hikâye asırlardır anlatılır.
Çünkü bazı insanlar ayakkabılarını çıkararak yürür,
bazıları ise vicdanlarını çıkararak…
Hangisinin yolu daha temiz,
karar hâlâ bizim.

–♦—♦—♦–

✍️ Musa Özdemir / 09 Ocak 2026