KÖŞE YAZISI ¦ KÜRESEL SERMAYENİN YENİ ROTASI: TÜRKİYE FIRSAT MI, SINAV MI? / 05 Nisan 2026
4-5 gün önce Türkiye’de dikkat çekici bir görüşme gerçekleşti.
Belki çoğumuzun gözünden kaçtı, belki de yeterince üzerinde durulmadı.
Ama bu temasın etkileri, önümüzdeki dönemde çok daha net hissedilecek.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile küresel finansın en güçlü aktörlerinden BlackRock’ın CEO’su Larry Fink bir araya geldi.
Verilen fotoğraf, sıradan bir diplomatik kare değil.
Bu fotoğraf, küresel sermayenin yön değiştirdiği bir dönemin işaretidir.
Bugün “küresel sermaye” dediğimiz yapı;
Artık sadece yatırım yapan bir güç değil,
Yön veren, şekillendiren ve gerektiğinde yön değiştiren bir mekanizma.
Ve bu mekanizmanın en güçlü temsilcilerinden biri olan BlackRock,
yaklaşık 10–14 trilyon dolarlık varlık yönetimiyle,
birçok ülkenin ekonomik büyüklüğünü tek başına aşan bir hacme sahip.
Daha açık bir ifadeyle;
Dünyada dönen paranın, yapılan yatırımların ve şekillenen piyasaların önemli bir kısmında bu tür yapıların izi var.
Peki bu dev yapı neden Türkiye ile temas kuruyor?
Bu sorunun cevabı, sadece Türkiye’de değil,
Dünyada yaşanan değişimde saklı.
Orta Doğu’da dengeler kırılıyor.
Bölgesel gerilimler artıyor.
Güvenli olduğu düşünülen merkezler bile artık risk üretiyor.
Bir zamanlar “refahın ve güvenliğin vitrini” olarak sunulan yerlerin,
birkaç krizle nasıl kırılgan hale geldiğini hep birlikte gördük.
Gökdelenler, finans merkezleri, lüks yaşam,
Hiçbiri tek başına bir ülkeyi güçlü kılmıyor.
Çünkü gerçek şu,
Ekonomik güç, askeri güçle desteklenmediğinde sürdürülebilir değildir.
İran örneği bu noktada dikkat çekici.
Yıllarca ekonomik zorluklarla anılan bir ülkenin,
Askeri kapasitesi ve bölgesel etkisi sayesinde hâlâ denklemde kalabildiğini görüyoruz.
Bu da bize şunu gösteriyor.
Bir ülkenin gerçek gücü;
sadece parası değil,
direnci, caydırıcılığı ve stratejik kapasitesidir.
İşte tam bu noktada küresel sermaye yeni bir yön arıyor.
Çünkü sermaye için artık en önemli unsur.
güvenlik.
Riskin arttığı yerden çıkar,
istikrarın olduğu yere yönelir.
Ve bu tabloda Türkiye öne çıkıyor.
Türkiye;
NATO üyesi olmasıyla askeri güvenlik sağlar,
Bölgesinde caydırıcı bir güçtür,
Enerji hatlarının kesişim noktasındadır,
Avrupa’nın enerji arzında kritik rol oynar,
Genç ve dinamik nüfusuyla üretim potansiyeline sahiptir.
Bu özellikleriyle Türkiye, sadece bir pazar değil;
küresel dengede bir merkez, bir denge noktasıdır.
İstanbul Finans Merkezi’nin kurulması da bu vizyonun tesadüf olmadığını gösteriyor.
Ancak burada kritik bir eşik var.
Küresel sermaye, geldiği yere sadece para getirmez.
Aynı zamanda etki getirir, yön getirir, güç getirir.
Yatırım yapar,
Ama aynı zamanda alan açar.
Kendi sistemini kurar.
Kendi önceliklerini dayatır.
Tarih bize çok net bir ders veriyor ki;
Kontrol edemediğiniz sermaye, zamanla sizi kontrol eder.
Bu yüzden mesele “yatırım gelsin” meselesi değildir.
Mesele, o yatırımın;
hangi şartla geldiği,
hangi alanlara yöneldiği,
kimin kontrolünde olduğu meselesidir.
Bugün Türkiye’nin önünde tarihi bir fırsat var.
Ama aynı zamanda ciddi bir sınav,
Bu süreçte iki ihtimal var.
Ya Türkiye, küresel sermayenin yön verdiği bir ülke olacak,
ya da küresel sermayeyi kendi hedefleri doğrultusunda yönlendiren bir güç olacak.
Son söz,
Dünya değişiyor.
Sermaye yer değiştiriyor.
Güç yeniden tanımlanıyor.
Ama değişmeyen tek bir gerçek var.
Devlet aklı, strateji ve irade varsa; fırsatlar büyür.
Yoksa fırsatlar, riske dönüşür.
Türkiye için mesele artık kapıyı açmak değil,
O kapıdan girenin kurallarını belirleyebilmektir.
Unutulmamalıdır ki;
Sermaye gelir, gider.
Ama güçlü olan kalır.
–¦—¦—¦–
Musa Özdemir / 05 Nisan 2026
YORUMLAR (İLK YORUMU SİZ YAZIN)